Lượt xem trang

Tân Sơn Nhất hay Long Thành?




"BẮT CÁ HAI TAY": SẢY CẢ HAI LÀ CÁI CHẮC!

https://www.facebook.com/bakiem.mai/posts/692244890967384

MAI BÁ KIẾM


***

Trong vụ thu hồi sân golf, mở rộng phi trường Tân Sơn Nhất (TSN), bộ trưởng GTVT Trương Quang Nghĩa là “tư lệnh ngành” đã "ba phải" hết chỗ nói, đầu tiên ông trả lời Quốc hội (QH): “Phương án mở rộng sân bay TSN về phía Bắc là hoàn toàn không khả thi…” nhưng không chứng minh bằng luận cứ khoa học mà nói ngang: “vì nhiều lý do: chi phí giải phóng mặt bằng, khả năng ô nhiễm tiếng ồn và rất nhiều thứ khác...”.
QH không được biết chi phí giải phóng mặt bằng bao nhiêu tiền, ô nhiễm tiếng ồn là mấy chục ngàn Décibel và những thứ khác là con khỉ gì? Rồi, trong báo cáo của Bộ gửi QH, ông đề xuất nước đôi: “Có thể duy trì cùng lúc hai sân bay Tân Sơn Nhất và Long Thành, vì TSN đã vượt quá công suất (32,5 triệu khách/năm so với 28 triệu khách/năm), nên phương án khả thi và tiết kiệm nhất là xây thêm nhà ga T4 với công suất từ 10-15 triệu hành khách. Năm 2019 sẽ xây xong, nhưng đến khoảng năm 2022 thì lại đạt công suất tối đa”.

Sáng 12/6, bộ trưởng KH-ĐT Nguyễn Chí Dũng tuyên bố ủng hộ việc lấy lại sân golf để mở rộng sân bay, thì chiều cùng ngày, ông Nghĩa nói lại “câu chuyện có lấy lại đất sân golf trong sân bay Tân Sơn Nhất để phục vụ việc nâng cấp, mở rộng sân bay hay không sẽ được đưa ra Chính phủ thảo luận, giải quyết”.
Xui cho ông Nghĩa, "Chính phủ chưa thảo luận theo ý ông" mà hôm sau, thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc giao Bộ GTVT chủ trì, thuê tư vấn nước ngoài tiến hành làm việc độc lập để nghiên cứu, đánh giá, khảo sát theo hướng mở rộng sân bay với cách làm phải khách quan, trung thực nhất về hiệu quả đầu tư, hiệu quả sử dụng đất...; báo cáo kết quả cho Chính phủ vào cuối năm nay”.
Với chỉ đạo có định hướng của Thủ tướng, ông Nghĩa đành bắt cá hai tay để phòng hờ… hên – xui (giống Tấn Beo hay nói) ! Nhưng tôi dám cá với ông Nghĩa, bắt cá hai tay luôn sảy cả hai theo nghĩa đen lẫn nghĩa bóng, lúc đó đường hàng không quốc tế và quốc nội nối với vùng kinh tế trọng điểm phía Nam (Sài gòn, Bình dương, Đồng Nai, Bà Rịa) sẽ tắt nghẽn, vì TSN mở rộng rồi quá tải còn LT xây chậm tiến độ, thì thiệt hai kinh tế sẽ khôn lường!

Xin so sánh số liệu giữa phi trường Hongkong (HK) và phi trường TSN, vì cả hai có những điểm rất tương đồng cũng như rất tương phản:
HK và TSN đều có 2 phi đạo song song và cùng hướng: 07R/25L và 07L/25R và cùng có sân golf. Chỉ khác chút xíu, hai phi đạo của HK cùng dài 3.800m, còn phi đạo của TSN thì một cái dài 3.800m, một cái dài 3.048m (chả sao cả).
Tương phản là, năm 2016, HK được xếp vào top 10 phi trường tốt nhất Á châu, còn TSN bị xếp vào top 10 phi trường tệ nhất. Tệ nhất do ảnh hưởng rất nhiều yếu tố như cung cách phục vụ, nhưng về hạ tầng cả hai có hai phi đạo như nhau, vậy tại sao HK đón 68,48 triệu lượt khách mà không quá tải, còn TSN đón 32,5 triệu lượt, đã quá tải 4,5 triệu người?.
Xin thưa, TSN chưa quá tải trên phi đạo, mà quá tải ở nhà ga, nên máy bay phải go around vài chục phút chờ nhà ga trống mới nhào xuống phi đạo!
Vô duyên!
Tương phản tiếp theo là nhà ga HK rộng thứ ba trên thế giới: 57ha, còn nhà ga TSN chỉ có 13,3ha, mà chứa đến 46 hãng hàng không và chỉ vỏn vẹn 47 cửa lên - xuống (in - out) máy bay. Trong khi nhà ga HK chứa 63 hãng hàng không mà có đến 163 cửa lên – xuống máy bay. Vì vậy, nút cổ chai đầu tiên của phi trường TSN nằm ở ngay nhà ga, do đất dự trữ nhà ga đã lỡ xây... quán thịt chó! 

Nhà ga thứ ba gọi là T.4 mà ông Nghĩa nói áng chừng chứa từ 10 -15 triệu khách là chỗ đậu máy bay quân sự của quân đội nhường cho, rồi phải tốn tiền mở rộng đường Hoàng Hoa Thám để dẫn ra Cộng Hòa, mà hiện giờ đường này đã quá tải. Ngoài ra, do khu dân cư bao vây kín đường độc đạo đến và đi từ nhà ga TSN là Trường Sơn, nên đường này là nút thắt cổ chai thứ hai.

Trong rất nhiều đề xuất của các chuyên gia, đại biểu QH, tôi chỉ ủng hộ đề xuất của TS Lương Hoài Nam (nguyên TGĐ Jetstar Pacific Airlines) là phải mở rộng nhà ga về phía Nam (tức là giải tỏa sạch Liên hiệp quán chó chặt và nhà ở trên các đường Bạch Đằng, Hồng Hà, Phạm Văn Đồng) dẫn ra ngã ba Chú Ía, để giải tỏa bớt áp lực xe cộ trên đường Trường Sơn. TS Nam không nói động đến san golf, nhưng theo tôi nên thu sân golf để làm phi đạo thứ ba và chỗ đậu chờ cũng như xây các xưởng sửa chữa và tiếp liệu cho máy bay.
Nếu so sánh HK cũng có sân golf thì đó là so sánh không cùng đại lượng, tức ngụy biện, vì HK là phi trường top lớn nhất thế giới, tuy chỉ rộng 1.200ha, nhưng nó dành trọn cho hàng không dân dụng, và nhà ga hiện hữu có công suất cả trăm triệu khách. Trong khi, TSN chỉ còn 850ha mà hầu hết do quân đội nắm giữ, hàng không dân dụng chỉ được sử dụng năm ba chục ha!

Phương án “bắt cá hai tay” của ông Nghĩa còn có nguyên do ngân sách không có 18.000 tỷ VNĐ để giải tỏa mặt bằng và khó vay ODA 18 tỷ USD để xây phi trường LT! Bởi vì, từ tháng 7/2017, VN phải vay ODA với lãi suất gấp 3 lần lãi suất trước đó và thời gian ân hạn trả lãi giảm xuống còn phân nửa.
Nhiều người tính toán, nếu bán hết 157 ha đất sân golf theo giá đất ở thì thu được 400 tỷ USD. Vậy có đại gia địa ốc nào ứng trước 18 tỷ USD để xây phi trường LT rồi đến năm 2050 lấy trọn sân golf ?
Xin lỗi, nếu Chính phủ dám nhận ứng 18 tỷ USD bây giờ và 23 năm sau giao đứt sân golf thì không đại gia địa ốc có đủ tiền tươi để ứng, mà ngân hàng cũng không dám cho vay liều như vậy. Bởi vì, khi bong bóng địa ốc bể, thì ngân hàng sẽ tiêu diêu nơi miền cực… nhọc, nhất là khi TSN không còn là phi trường, thì ở đó trở thành một đô thị xây dựng bát nháo, chỉ để ở chứ có kinh doanh được đâu mà có giá?

....../.

MIỀN TÂY - NGÀY CÀNG ÍT TÌNH NGƯỜI



MIỀN TÂY – NHỮNG MẢNH GIÁP BẢO VỆ CUỐI CÙNG ĐANG VỠ

KỲ 2 : NGÀY CÀNG ÍT TÌNH NGƯỜI








LAO ĐỘNG  - PHÓNG SỰ - ĐIỀU TRA
HOÀNG VĂN MINH - HỮU DANH



Đàn cá lóc của anh Nguyễn Trường Du ở xã Thạnh Đông, huyện Tân Hiệp, tỉnh Kiên Giang bị chết trắng bụng nghi do thuốc trừ sâu. Ảnh: T.L

“Bây giờ người dân miền Tây họ sống với nhau ngày càng ít tình người, nếu không muốn nói là ngày càng ác”, Anh hùng Lao động, GS. TS Võ Tòng Xuân - Hiệu trưởng Đại học Nam Cần Thơ bức xúc khi hay tin một nông dân ở Kiên Giang bị “kẻ xấu” đổ thuốc sâu xuống hồ khiến đàn cá lóc sắp thu hoạch chết phơi trắng bụng.

“Chuyện hại nhau tương tự thế này ở miền Tây giờ nhiều lắm” - ông nói và kể cho chúng tôi nghe chi tiết chuyện này chồng sang chuyện khác. Hóa ra ngoài nghiên cứu khoa học, GS Võ Tòng Xuân là một người rất am tường chuyện thời sự.


“Sát hại” từ người đến vật nuôi


Ngày chúng tôi tìm đến ấp Kinh 7 (xã Thạnh Đông, huyện Tân Hiệp, tỉnh Kiên Giang) thì anh Nguyễn Trường Du - chủ nhân của hồ cá lóc sắp đến kỳ thu hoạch bị ai đó ném nguyên cả chai thuốc sâu xuống hồ khiến cá chết sạch không còn một con (hôm 15.5) đã nguôi ngoai phần nào.


Hiện trường vụ cá chết cũng đã được thu dọn, nhưng những tấm ảnh được share nhau trên mạng thì vẫn còn nguyên nỗi ám ảnh. Anh Du, giọng rầu rĩ: “Trước đó mấy ngày, tôi phát hiện cá lóc và cá tra của gia đình nuôi dưới kênh liên tục chết bất thường và càng về sau số lượng chết càng lớn. Thấy nghi ngờ, tôi lặn xuống kênh nuôi cá lóc thì phát hiện 1 chai thuốc trừ sâu đã mở nắp nằm dưới đó. Tui đã báo vụ việc lên chính quyền, công an xã, huyện cũng đã xuống điều tra nhưng họ nói nguyên nhân cá chết có phải do thuốc sâu hay không thì phải giám định nguồn nước, cá… mới có kết luận chính xác”.


Anh Du bảo tổng đàn cá của anh trị giá khoảng 40 triệu - là nguồn sống của cả gia đình gồm 3 con nhỏ đang tuổi đến trường, nay thì kể như là trắng tay!


Hơn 2,5 tấn tôm 45 ngày tuổi với số lượng khoảng 107con/kg của ông Hà Quốc Giới (52 tuổi, ngụ ấp Quyết Thắng, xã An Trạch A, huyện Đông Hải, tỉnh Bạc Liêu) cũng có số phận tương tự đàn cá lóc của ông Du. Trong đơn “báo án” gởi cơ quan chức năng, ông Giới cho biết một ngày đẹp trời, ông phát hiện tôm mình nuôi dưới hồ bỗng dưng thi nhau nhảy lên khỏi mặt nước như bị bỏng lửa. Ông Giới kêu nhân công xuống kiểm tra thì thu được một túi ni lông còn nồng nặc mùi thuốc trừ sâu. Lập tức ông Giới kêu người bán tháo tôm, nhưng cũng chỉ bán được khoảng 700kg, số còn lại chết thối đặc hồ, uớc tính thiệt hại hơn 200 triệu đồng.


Trước đó, ông Trần Văn Sảnh (57 tuổi, ngụ ấp Phước Tường B, xã Bình Phước, huyện Mang Thít, tỉnh Vĩnh Long) trong khi đi thăm ruộng thì phát hiện một lượng lớn mảnh chai nằm rơi vãi trên mặt ruộng của mình. Thấy vụ việc nghiêm trọng, một mặt ông Sảnh “báo quan”, một mặt khoanh vùng thu gom mảnh chai làm chứng cứ. Kết quả, ông Sảnh gom được… 3,6kg mảnh chai (gồm nhiều loại mảnh vỡ chai bia, chai nước tương, ly sành uống nước…). Tuy không thể khẳng định ai là người đã rải mảnh chai lên ruộng mình nhưng ông Sảnh cho biết, trước đây, phía gia đình có mâu thuẫn với một hộ dân ở cùng ấp. Mặc dù đã được ngành chức năng hòa giải nhưng sau đó ông thường xuyên bị người của gia đình kia hăm dọa.


Cùng thời điểm đó, cũng tại Vĩnh Long, ông Nguyễn Văn Đắng (54 tuổi, ngụ ấp Quang Đức, xã Trung Chánh, huyện Vũng Liêm) cũng đi “báo quan” chuyện nền ruộng của gia đình ông bị người lạ gài chông. “Tôi ra ruộng dọn đất chuẩn bị gieo sạ vụ lúa mới thì bị một vật cứng đâm vào bàn chân gây chảy máu. Lật lên xem thì đó là một cây sắt nhọn giống căm xe đạp (chiều dài khoảng 1/3 cây căm), được gắn vào khúc tre, hình dáng như cây chông một mũi. Lúc đó tôi nghĩ nghĩ là do người nào đó vô tình làm rớt lại nên bỏ qua.


Tuy nhiên, vài ngày sau, một người dân đi soi ếch trên ruộng nhà tôi tiếp tục bị chông đâm vào bàn chân chảy máu tương tự như tôi trước đó. Thấy lạ, tôi đi tìm quanh thì thu được thêm nhiều cây chông khác trên đất ruộng của gia đình. Tôi năm nay 54 tuổi, làm ruộng từ nhỏ nhưng chưa bao giờ thấy chuyện lạ lùng như thế này. Rõ ràng có ai đó muốn hại chết tôi”, ông Đắng bức xúc.


Hồn nhiên… ác


Ngoài việc đổ thuốc trừ sâu xuống các hồ tôm cá, thả chông và mảnh chai xuống ruộng như vừa kể, trong lần trao đổi với chúng tôi mới đây, Thiếu tướng Hồ Sĩ Tiến - Cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự (C45), Bộ Công an còn kể thêm những “hành vi trả thù” tàn ác khác ở miền Tây mà ông biết được như đốt mía, đổ thuốc vào thân dừa, chặt chân trâu bò… Đáng nói là các “hành vi trả thù” chỉ mới xuất hiện trong vài năm trở lại đây và trải đều khắp các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long chứ không khu biệt ở một địa phương nào.


Còn nhớ hôm chúng tôi kể cho GS Võ Tòng Xuân nghe chuyện về Nguyễn Nhật Toàn, 33 tuổi ở Vĩnh Trinh (Vĩnh Thạnh, Cần Thơ). Chỉ vì say rượu, nhớ chuyện một người bà con tên Thảo trước đó bơm nước vô áo cá vô ý tràn qua ruộng của mình, Toàn đã mua 2 chai thuốc trừ sâu về đổ xuống ao cá trị giá hơn 1,6 tỉ đồng của ông Thảo cho bõ ghét. Để rồi sau đó Toàn nói với cơ quan điều tra rằng: “Bây giờ, em không biết xử lý sao nữa. Khi tỉnh dậy, biết mình đã sai. Em giờ cơm không đủ ăn lấy tiền đâu đền bạc tỉ”. Diễn biến vụ việc và câu trả lời, sao lại hồn nhiên một cách đau lòng thế nhỉ?


Nhân việc GS Võ Tòng Xuân nhắc chuyện “hồn nhiên” và “hồn nhiên ác”, chúng tôi chợt nhớ đến một giai thoại lịch sử rất thú vị mà dân gian Nam bộ truyền khẩu. Rằng thời Nguyễn Ánh đánh thắng nhà Tây Sơn lên ngôi vua được một vài năm, một hôm có một nhóm điền chủ Nam bộ đến trước cửa Ngọ Môn hỏi thăm lính canh đòi gặp “thằng Hai Ánh”. Lính gặng hỏi mãi mới biết “thằng Hai Ánh” là vua Gia Long bèn nạt dữ, bảo mấy ông này phạm tội khi quân.


Các điền chủ không chịu, cãi cọ ầm ĩ, chuyện đến tai vua. Vua Gia Long bèn sai người đem mấy cây gấm ra tặng nhưng các điền chủ Nam bộ không nhận, bảo “tụi tao lặn lội mấy tháng trời từ trong nam ra đây, mang theo một mớ khô lóc, chỉ muốn gặp và nhậu với bạn cũ là thằng Hai Ánh một trận rồi về chớ có xin xỏ cái gì đâu mà tặng gấm. Không nhậu với nhau được một trận tới bến thì tụi tao dzìa!”. Chắc là chuyện vui thôi nhưng lại cơ bản khái quát về sự thật thà, chân thành, hồn nhiên, tốt bụng… trên cả mức tuyệt vời của những người dân Nam Bộ không chỉ với bạn bè. Nhưng hình như những tính từ này bây giờ đã trở nên xa lạ với người dân đồng bằng?


Câu hỏi đó cứ ám ảnh chúng tôi cho đến một buổi chiều mưa xối xả ở thành phố Châu Đốc (An Giang). Chúng tôi tình cờ gặp lại ông Nguyễn Văn Sức, nguyên lãnh đạo Đội kiểm soát Hải Quan chống buôn lậu An Giang, nhân vật chính trong vụ đưa “vua đường lậu” Vi Ngươn Thạnh hay còn gọi là “Tỷ đường” ra truy tố trước pháp luật mà báo Lao Động đã nhiều lần phản ánh.


Có thể nói, ông Sức và ông “Tỷ đường” là kẻ thù không đội trời chung. Và bây giờ, ông “Tỷ đường” đang ngồi trại tạm giam, còn ông Sức thì cũng vừa bị chuyên công tác khác do trước đó đã quá rắn, quá quyết liệt trong việc đấu tranh chống ông “Tỷ đường” làm mếch lòng cấp trên. Tuy nhiên chuyện đó vẫn không làm chúng tôi bất ngờ bằng việc ông Sức kể trong quá trình đánh án nhiều năm, lâu lâu ông Sức và ông “Tỷ đường” lại… ngồi cà phê chung với nhau. “Bình thường mà, có gì đâu ngạc nhiên?” - ông Sức cười khi thấy chúng tôi há hốc mồm.


“Có khi chúng tôi cà phê ngay sau khi tối hôm trước vừa cho bắt của ông “Tỷ đường” một lượng đường rất lớn từ Campuchia buôn lậu vào nội địa. Và ông Tỷ cứ vò đầu bức tai không hiểu sao tôi lại… tài đến thế”. Ông Sức bảo “tôi nhớ mãi có lần ông “Tỷ đường” ngồi cà phê với tôi tâm sự rất thật rằng ông ta thù tôi tận xương tủy, ông ta đã bỏ ra rất nhiều tiền để tìm cách đẩy tôi đi khỏi vị trí công tác hiện tại nhưng không hiểu sao tôi vẫn chưa bị cho đi…”. Những chuyện như thế này, liệu có thể nghe được ở đâu khác trên đất nước mình, ngoài miền Tây Nam Bộ?


Mừng vì vẫn còn chuyện sinh động để mà ví dụ sự thật thà, chân thành, hồn nhiên, tốt bụng… của người dân miền Tây Nam Bộ. Nhưng lại nghe buồn bởi những “hồn nhiên” kiểu ông Sức và ông “Tỷ đường” như vừa kể lại là chuyện thiểu số, trong khi những đổ thuốc trừ sâu xuống ao tôm cá, thả mảnh chai và chông xuống ruộng, chặt chân trâu bò… để giải quyết mâu thuẫn, để trả thù nhau lại đang ngày một nhiều hơn…


“Có rất nhiều nguyên nhân, nhưng tôi cho rằng, nguyên nhân quan trọng nhất xuất phát từ việc ở các vùng nông thôn của miền Tây, sự hiểu biết về pháp luật của một bộ phận cũng còn hạn chế nên khả năng gây ra các hành vi phạm pháp mà không lường trước hậu quả cũng cao hơn ở các khu vực khác” (Thiếu tướng Hồ Sĩ Tiến - Cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự (C45), Bộ Công an).


........./.


Cái gốc


Cái gốc 






NGUYỄN DUY









Phúc chu thủy tín dân do thủy (*)
Thượng sách muôn đời lấy dân làm gốc
nhân dân đây
cái gốc quốc gia này.
Bán mặt cho đất
bán lưng cho trời
nhân dân mẹ cha
nhân dân ông bà
nhân dân tổ tiên
nhân dân nguồn cội
hột gạo củ khoai nuôi nấng cả giống nòi.
Mảnh đất truyền đời
chát mồ hôi
đắng máu
lớp lớp anh hùng áo vải
lớp lớp xác người giữ đất
vẫn nhân dân.

Sao nên nỗi người cày không có ruộng
luật hoang vu hoang hóa nhân tình?

Sao có kẻ sống mọt đời vắt vểu
ăn quả trên cành tè axit gốc cây?

Ai ủ cái ung mủ tanh khoang mũi
ngửi hoa hồng sặc một mùi hôi?

Ai nuôi cái mù lòa đáy mắt
nhìn nhân dân ngấp ngoáng bóng thù?

Ai lăm lăm đẩy dân sang phía địch
tự biến thành thù địch trước nhân dân?

Lai tỉnh
hỡi lương tri
lai tỉnh!




                                                                               
(Những ngày đau trong bệnh viện, tháng 4.2017)


                                                                                                      _________________________


                                                                                       (*) Lật thuyền mới biết dân là nước 
                                                                    (Quan hải, Nguyễn Trãi)



CÁCH PHÁ HOẠI KINH TẾ KHỦNG KHIẾP NHẤT CỦA NHÀ THẦU TRUNG QUỐC



LÀM CHẬM TIẾN ĐỘ - CÁCH PHÁ HOẠI KINH TẾ KHỦNG KHIẾP NHẤT CỦA NHÀ THẦU TRUNG QUỐC





Có thể thấy rằng, việc làm chậm tiến độ là một cách phá hoại kinh tế khủng khiếp nhất của những nhà thầu Trung Quốc không đủ năng lực thực hiện (hay cố tình không thực hiện) những gói thầu mà họ bỏ thầu và trúng thầu.


BIẾN KỲ VỌNG THÀNH THẤT VỌNG


Ngày 12.1.2012 đã diễn ra một sự kiện đặc biệt tại Hà Nội, đó là lễ ký kết giữa Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Ngân hàng Thế giới (WB) thoả thuận về một khoản vay tái thiết và phát triển (IBRD) cùng bốn gói tín dụng hỗ trợ giảm đói nghèo (IDA) cho Việt Nam, với tổng số tiền là 973,5 triệu USD, theo tài liệu của Hiệp hội Thương mại Mỹ tại Việt Nam (AmCham Vietnam).


"Đây là lần đầu tiên mà WB tài trợ cho việc phát triển đường cao tốc tại Việt Nam. Các khoản tín dụng ký kết hôm nay sẽ cung cấp vốn cho đầu tư cơ sở hạ tầng tại các thành phố có tiềm năng phát triển và góp phần hỗ trợ thực hiện các cải cách của Việt Nam", bà Victoria Kwakwa, Giám đốc WB tại Việt Nam khi đó phát biểu tại lễ ký kết.










Đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi rất được kỳ vọng của người dân và chính phủ Việt Nam cũng như những nhà đầu tư quốc tế.


Theo AmCham Vietnam thì số tiền của các khoản tín dụng trên được sử dụng để tài trợ cho Dự án đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi với giá trị là 613,5 triệu USD, tài trợ cho Dự án phát triển hạ tầng đô thị với giá trị là 210 triệu USD và khoản tín dụng dành cho Dự án Hỗ trợ giảm đói nghèo với giá trị là 150 triệu USD.


Trong số các gói tín dụng đó thì Dự án đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi rất được kỳ vọng, được đánh giá là sẽ nâng cao hiệu quả trong việc hỗ trợ năng lực cần thiết cho sự tăng trưởng của khu vực Trung Bộ trong tương lai, giúp giảm thiểu tai nạn giao thông, tạo điều kiện cho thúc đẩy thương mại trong nước và quốc tế thông qua hội nhập khu vực.


Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) đã được giao làm chủ đầu tư của Dự án đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi. Ngày 19.5.2013 Dự án đã được khởi công và dự kiến 65km đầu tiên được thông xe vào cuối năm 2016, đến năm 2018 sẽ thông xe toàn tuyến.


Vậy nhưng, ngày 23.7.2016, VEC cho biết đã phát hiện những gian dối trong sử dụng vật liệu nền đường tại gói thầu A3 có giá trị đầu tư là 1.360 tỉ VND, thuộc Dự án Đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi (DA ĐNQN). VEC đã buộc nhà thầu Giang Tô, Trung Quốc phải lập tức dừng thi công tại những vị trí trên, cho đến khi loại bỏ và thay thế vật liệu đạt chuẩn.


Rồi ngày 1.3.2017 tại hạng mục cầu VD09A km 107+307, tư vấn giám sát (TVGS) hiện trường đã phát hiện bãi tập kết vật liệu thép để thi công cầu VD09A của nhà thầu Giang Tô không đảm bảo kỹ thuật, quá sát mặt đất, một số thanh sắt chạm đất.


Ngày 22.3.2017, tại hạng mục cầu VD09C, TVGS kiểm tra khoan cọc nhồi cầu VD09C đã phát hiện không có phụ gia bentonite tại hiện trường. Nhà thầu không có tài liệu chứng minh dung dịch khoan hiện tại đúng yêu cầu thi công được duyệt.




Gói thầu A3 do nhà thầu Trung Quốc thực hiện đã liên tiếp có những sai phạm





Do đó, TVGS đã yêu cầu nhà thầu Giang Tô dừng thi công công tác khoan cọc cho đến khi bổ sung đầy đủ nguồn bentonite và các tài liệu đảm bảo cho vật liệu sử dụng làm dung dịch để khoan tạo lỗ cọc.


Vậy là bao nhiêu kỳ vọng về dự án đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi, một công trình trọng điểm, nay đã dần trở thành nỗi thất vọng gắn liền với những sai phạm liên tiếp của nhà thầu Trung Quốc tại gói thầu A3.


NHỮNG THIỆT HẠI TỪ VIỆC CHẬM TIẾN ĐỘ CỦA NHÀ THẦU TRUNG QUỐC


Ngày 17.4.2017, trong công văn gửi ông Gordon A. Edwards, Giám đốc, tư vấn giám sát CS1 gói thầu A3, do ông Hoàng Việt Hưng, Giám đốc Ban QLDA ĐNQN ký, có nội dung yêu cầu nhà thầu Giang Tô thay thế Giám đốc dự án gói thầu A3 là ông Sun Taiping, trước ngày 1.5.2017.


Đặc biệt, trong công văn này, VEC cho biết tư vấn giám sát sẽ xem xét thiệt hại với chủ đầu tư do việc chậm tiến độ của gói thầu A3 và thông báo cho nhà thầu phải chịu trách nhiệm bồi thường theo hợp đồng.


Thoạt nghe có thể nhiều người cũng cảm thấy an lòng vì nhà thầu Trung Quốc làm ăn gian dối đã bị phát hiện, xử phạt và nhất là bị xem xét phải bồi thường thiệt hại do lỗi của mình gây ra, song phân tích kỹ thì lại thấy “buồn nhiều hơn vui”.


Bởi lẽ, nhà thầu Trung Quốc không thể bồi thường được những thiệt hại do họ gây ra, mà việc phạt theo hợp đồng chỉ mang tính chiếu lệ. Xin phép đưa ra bài toán kinh tế để chứng minh cho nhận định đó.



Cả dự án có thể bị ảnh hưởng bởi một gói thầu A3 mà nhà thầu Trung Quốc sai phạm liên tục khiến bị chậm tiến độ


Có thể thấy, thiệt hại do nhà thầu Trung Quốc làm chậm trễ công trình sẽ bao gồm hai phần: phần tính toán được bằng số liệu và phần chưa thể tính được bằng số liệu (đặt trường hợp nhà thầu chấp nhận khắc phục và khắc phục được lỗi).


THỨ NHẤT, phần thiệt hại tính toán được bằng số liệu - đó là thiệt hại về tài chính:


Theo tài liệu của VEC, tổng vốn đầu tư của DA ĐNQN khoảng 28.000 tỉ VND, trong đó WB tài trợ 613,5 triệu USD, tương đương khoảng 13.300 tỉ VND. Vì là vốn vay dạng IDA nên lãi vay của khoản vốn này là 0%.


Vốn đối ứng của Việt Nam là 28.000 tỉ - 13.300 tỉ = 14.700 tỉ VND. Dự án sử dụng nguồn vốn từ trái phiếu chính phủ (TPCP), lãi suất khoảng 7%/năm.


Như vậy, tổng vốn đầu tư cho DA ĐNQN sẽ phải chịu lãi suất vay là:


R = (13.300 tỉ x 0% + 14.700 tỉ x 7%)/28.000 tỉ x 100 = 3,765%


Do đó:


Lãi vay 1 năm của DA ĐNQN là: RA3yC = 28.000 tỉ x 3,765% = 1.029 tỉ


Lãi vay 1 tháng của DA ĐNQN là: RA3mC = 1.029 tỉ / 12 = 85,75 tỉ


Lãi vay 1 ngày của DA ĐNQN là: RA3dC = 85,75 tỉ /30 = 2,858 tỉ


Gói thầu A3 có tổng giá trị đầu tư là 1.360 tỉ VND, vậy:


Lãi vay 1 năm cho gói A3 là: RA3y = 1.360 tỉ x 3,765% = 49,98 tỉ


Lãi vay 1 tháng cho gói A3 là: RA3m = 49,98 tỉ /12 = 4,165 tỉ


Lãi vay 1 ngày cho gói A3 là: RA3d = 4,165 tỉ/30 = 0,1388 tỉ


Nếu chậm tiến độ một ngày thì gói thầu A3 sẽ làm thiệt hại riêng về lãi vay cho vốn đầu tư của gói thầu này là RA3d = 138,8 triệu VND, song thực ra nó có nguy cơ gây ảnh hưởng tới cả dự án, nghĩa là thiệt hại thực tế là RA3dC = 2,858 tỉ VND.


Đặt trường hợp nhà thầu Trung Quốc chấp nhận bồi thường thiệt hại do chậm tiến độ, chắc chắn con số bồi thường chỉ được tính toán xoay quanh khoản thiệt hại là 138,8 triệu VND/ngày, chứ không phải là 2,858 tỉ VND/ngày, nghĩa là rất nhỏ so với thiệt hại thực tế của Việt Nam. Bởi lẽ nhà thầu Trung Quốc chỉ thực hiện gói thầu A3 của DA ĐNQN.


THỨ HAI, phần thiệt hại chưa thể tính toán bằng số liệu - như ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế của vùng, khu vực và cả nước. Và phần thiệt hại này chắc chắn sẽ không thua gì thiệt hại đã tính toán được, như về lãi vay của vốn đầu tư.


Cùng với những thiệt hại về kinh tế - tài chính, việc chậm tiến độ, nhất là với những công trình trọng điểm, còn gây ra rất nhiều hệ luỵ cho kinh tế - xã hội tại khu vực được hưởng lợi nhờ dự án.


Có thể thấy rằng, việc làm chậm tiến độ là một cách phá hoại kinh tế khủng khiếp nhất mà những nhà thầu Trung Quốc không đủ năng lực thực hiện (hay cố tình không thực hiện) những gói thầu mà họ bỏ thầu và trúng thầu.


Hiện nay, có tới hàng trăm nhà thầu Trung Quốc đang thực hiện những gói thầu của họ trên đất nước Việt Nam và phần lớn bị chậm tiến độ. Qua bài toán kinh tế trong tính toán thiệt hại do chậm tiến độ trong Dự án đường cao tốc Đà Nẵng – Quảng Ngãi, có thể thấy thiệt hại do nhà thầu Trung Quốc gây ra cho kinh tế Việt nam khủng khiếp như thế nào.


Trước việc nhà thầu Trung Quốc lại liên tục mắc sai phạm, điều đó khiến giới phân tích cho rằng dường như đó là những sai phạm có tính toán. Vì vậy có thể nhận diện đây là một cách phá hoại kinh tế của nhà thầu Trung Quốc, chứ không chỉ đơn giản là việc mắc lỗi trên công trường.


NGỌC VIỆT
....../.


LỰA CHỌN MÔ HÌNH


NHẤT THỂ HÓA: PHÂN TÍCH ĐỂ LỰA CHỌN MÔ HÌNH
https://www.facebook.com/nguyensidzung/posts/1243716619060561




Nếu nhất thể hóa là việc Đảng hóa thân vào Nhà nước, thì lựa chọn mô hình để nhất thể hóa là điều đầu tiên quan trọng nhất chúng ta phải làm.
Bởi vì rằng, nếu chúng ta lựa chọn mô hình THỦ TƯỚNG CHẾ thì người đứng đầu Đảng sẽ phải làm thủ tướng như ở Anh, ở Nhật… Nếu chúng ta lựa chọn mô hình TỔNG THỐNG CHẾ thì người đứng đầu Đảng phải làm tổng thống như ở Mỹ, ở In-đô-nê-xia…

Mô hình thủ tướng chế còn được gọi là mô hình đại nghị gồm cộng hòa đại nghị và quân chủ đại nghị (quân chủ ở đây là quân chủ lập hiến). Nhiều người còn gọi mô hình này là mô hình Westminster theo tên của địa điểm nơi Chính phủ và Nghị viện Anh đặt trụ sở. Trong mô hình đại nghị, đảng nào thắng cử và có đa số trong quốc hội, thì đảng đó đứng ra thành lập chính phủ. Nghĩa là, đảng thắng cử vừa nắm cả quyền lập pháp và cả quyền hành pháp ở trong tay. Chính vì vậy, không có sự phân lập hay kiểm soát lẫn nhau rõ ràng giữa quyền hành pháp và quyền lập pháp trong mô hình đại nghị.
Thực tế là trong mô hình này, quyền lập pháp và quyền hành pháp hòa lẫn (fusion) vào nhau.
Đây là mô hình rất cần được cân nhắc khi tiến hành nhất thể hóa vì các lý do sau đây.
Một là, mô hình đại nghị đã mang lại sự thịnh vượng và phát triển cho nhiều nước nhất trên thế giới. Chúng ta có thể kể ra đây các nước như Anh, Úc, Canada, New Zealand, Đức, Thụy Điển, Đan mạch, Nhật bản, Singapore… (Nên chú ý là nhiều nước còn gọi đây là mô hình dân chủ đại diện).
Hai là, cách thức tổ chức hệ thống của chúng ta đang có khá nhiều điểm tương đồng với mô hình này.
Có thể kể ra đây một số điểm tương đồng như: Đảng có đa số trong Quốc hội nên Đảng lựa chọn nhân sự cho Chính phủ và thực chất là thành lập Chính phủ; Đảng nắm cả quyền lập pháp và quyền hành pháp; Chính phủ hình thành trên cơ sở Quốc hội và chịu trách nhiệm trước Quốc hội…

Mô hình tổng thống chế còn được gọi là mô hình cộng hòa tổng thống. Trong mô hình này, chính phủ không hình thành trên cơ sở của quốc hội và cũng không chịu trách nhiệm trước quốc hội. Người dân bầu trực tiếp ra tổng thống và trao quyền hành pháp cho tổng thống. Người dân cũng trực tiếp bầu ra quốc hội và trao quyền lập pháp cho quốc hội. Nhiều người gọi đây là mô hình phân quyền cứng vì không có sự hòa lẫn giữa quyền lập pháp và quyền hành pháp.
Tuy nhiên, cũng cần chú ý là trong mô hình này nguyên tắc cơ bản vẫn không hoàn toàn là tam quyền phân lập, mà là cân bằng và kiểm soát lẫn nhau giữa các quyền.
Ví dụ Quốc hội thông qua luật thì tổng thống có quyền phủ quyết luật và tòa án có quyền phán xử về tính hợp hiến của luật. Mô hình cộng hòa tổng thống chỉ nên được coi là một mô hình được nêu ra để tham khảo.
Lý do là vì ngoài nước Mỹ ra, mô hình này gần như đã không đưa lại được sự thịnh vượng và phát triển vượt bậc cho bất kỳ một nước nào khác.

Sự kết hợp giữ mô hình đại nghị và mô hình tổng thống đã cho ra đời một mô hình thiết kế hệ thống thứ ba được nhiều nước trên thế giới áp dụng.
Đó là mô hình tổng thống lưỡng tính.
Đặc điểm nổi bật của mô hình này là chính phủ vừa có cả tổng thống và vừa có cả thủ tướng. Quyền hành pháp được phân chia cho hai yếu nhân nói trên theo những tỷ lệ khác nhau tùy vào mỗi nước. Tuy nhiên, quyền hoạch định những chính sách lớn và quyền về quốc phòng, anh ninh và ngoại giao thường thuộc về tổng thống. Trong mô hình này, tổng thống thường có vị thế độc lập với quốc hội, nhưng thủ tướng và nội các của thủ tướng lại phải chịu trách nhiệm trước quốc hội.
Đây là mô hình mà Liên bang Nga và đa số các nước cộng hòa xô viết trước đây đã lựa chọn trong quá trình chuyển đổi.
Đối với chúng ta, đây cũng là mô hình rất cần tham khảo vì những lý do sau đây.
Một là, đây là mô hình duy nhất mà lịch sự hiện đại của thế giới đã ghi nhận là đưa được Hàn Quốc và Đài Loan từ thế giới thứ ba lên thế giới thứ nhất. Không có một mô hình thể chế nào khác nữa làm được điều này, ngoại trừ trường hợp mô hình đại nghị đối với Singapore. Tuy nhiên, Singapore thực chất là một thành phố vì quốc gia này rất nhỏ bé.
Hai là, thực chất chúng ta đã từng có mô hình tổng thống lưỡng tính theo Hiến pháp năm 1946. Trong nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa thời đó chúng ta đã từng có Chủ tịch nước và Thủ tướng Chính phủ đều nắm quyền hành pháp.

Như vậy, thực chất là có hai mô hình chúng ta có thể lựa chọn để nhất thể hóa giữa Đảng và Nhà nước. Đó là mô hình đại nghị và mô hình tổng thống lưỡng tính.
Vấn đề là trong hai mô hình đó mô hình nào sẽ phù hợp nhất cho chúng ta. Lựa chọn cuối cùng phụ thuộc vào ban lãnh đạo của đất nước. Chẳng ai trên thế giới này có thể lựa chọn thay cho chúng ta được.




..../.